Avrupa’daki jet yakıtı krizi havacılık sektörünü yeni çözümlere yöneltiyor - Tourexpi, sizler için turizmde olup bitenleri takip ediyor!

Orta Doğu’daki çatışmaların sürmesi ve Hürmüz Boğazı üzerinden yapılan sevkiyatlarda yaşanan aksaklıklar, Avrupa havacılık sektöründe jet yakıtı tedarikine ilişkin endişeleri artırıyor. Avrupa’da yaygın olarak kullanılan Jet A-1 tipi havacılık yakıtında yaşanabilecek arz sıkıntısı nedeniyle sektör alternatif çözümleri değerlendirmeye başladı.

Köln merkezli Avrupa Havacılık Emniyeti Ajansı (EASA), yayımladığı bilgi bülteninde Jet A tipi yakıtın Avrupa operasyonlarında kullanımına ilişkin güvenlik tavsiyelerine yer verdi. Kurum, özellikle Jet A-1 kullanılan pazarlarda Jet A kullanımına geçiş sürecinin dikkatli şekilde yönetilmesi gerektiğini vurguladı.

EASA’dan güvenlik uyarısı

EASA’nın açıklamasında, Orta Doğu ve Basra Körfezi’ndeki gelişmelerin Avrupa’daki Jet A-1 tedarikini etkilediğine dikkat çekildi. Bu nedenle havacılık ve yakıt tedarik sektöründeki şirketlerin farklı bölgelerden temin edilen Jet A yakıtının kullanımını değerlendirdiği belirtildi.

Kurum, Jet A yakıtının hâlihazırda Kuzey Amerika’da yaygın şekilde kullanıldığını ve Avrupa’ya yapılan uçuşlarda da tercih edildiğini hatırlattı. Ancak Jet A ile Jet A-1 arasında teknik farklılıklar bulunduğu, özellikle Jet A yakıtının daha yüksek donma noktasına sahip olması nedeniyle operasyonel risklerin dikkatle yönetilmesi gerektiği ifade edildi.

AB Komisyonu havacılık sektörüne kılavuz yayımladı

Avrupa Birliği Komisyonu da kriz nedeniyle havacılık sektöründe uygulanabilecek esneklikleri açıklayan bir rehber yayımladı. Kılavuzda yakıt ikmal yükümlülükleri, havaalanı slotları, yolcu hakları ve yakıt ek ücretlerine ilişkin mevcut AB kurallarına açıklık getirildi.

Komisyon, uçuş iptallerinden etkilenen yolcuların mevcut haklarının korunacağını vurguladı. Buna göre yolcular bilet ücretinin iadesi, alternatif uçuş ve belirli durumlarda tazminat hakkından yararlanmaya devam edecek.

Havayolu şirketlerinin yalnızca iptalin doğrudan yerel yakıt kıtlığı gibi olağanüstü koşullardan kaynaklandığını kanıtlaması halinde tazminat ödemekten muaf tutulabileceği belirtildi. Yüksek yakıt fiyatlarının ise tek başına “olağanüstü durum” olarak değerlendirilmeyeceği ifade edildi.

Ayrıca şirketlerin nihai bilet fiyatlarını önceden açıklama zorunluluğu bulunduğu için yakıt ek ücretlerinin geriye dönük şekilde uygulanamayacağı hatırlatıldı.

IATA’dan Jet A önerisi

Uluslararası Hava Taşımacılığı Birliği (IATA) da Avrupa’da alternatif olarak Jet A kullanımının sektöre önemli operasyonel esneklik sağlayabileceğini açıkladı.

IATA Uçuş ve Teknik Operasyonlar Direktörü Stuart Fox tarafından yayımlanan değerlendirmede, küresel havacılık yakıtı tedariki üzerindeki baskının arttığı belirtildi. Avrupa’daki hava yolu şirketlerinin gerektiğinde Kanada’daki taşıyıcılar gibi Jet A ile Jet A-1 arasında geçiş yapabilecek operasyonel altyapıya sahip olması gerektiği ifade edildi.

Jet yakıtı fiyatları iki katından fazla arttı

Orta Doğu’daki savaşın etkisiyle Avrupa’da özellikle jet yakıtı fiyatlarında sert yükseliş yaşanıyor. Sektör kaynaklarına göre fiyatlar geçen yıla kıyasla iki katından fazla arttı.

AB rafinerileri normal koşullarda jet yakıtı ihtiyacının yaklaşık yüzde 70’ini karşılıyor. Geri kalan bölüm ise ağırlıklı olarak Orta Doğu ve Körfez ülkelerinden ithal ediliyor.

Uluslararası Enerji Ajansı Başkanı Fatih Birol geçen ay yaptığı açıklamada Avrupa’nın kısa süre içinde jet yakıtı kıtlığı riskiyle karşı karşıya kalabileceği uyarısında bulunmuştu.

Artan maliyet baskısı havayolu şirketlerini de doğrudan etkiliyor. Hollandalı hava yolu şirketi KLM bu ay Avrupa içindeki 160 uçuşunu iptal edeceğini açıkladı. Lufthansa, iştiraki CityLine’ın faaliyetlerini durdurma kararı alırken, ekim ayına kadar planlanan 20 bin kısa mesafeli uçuşun iptal edileceğini duyurdu.

Düşük maliyetli taşıyıcılar Ryanair ve EasyJet ile turizm şirketi TUI de mevcut piyasa koşulları nedeniyle yıl sonu beklentilerini aşağı yönlü revize etti.

Görsel: © AA